หลายครั้งที่งานอิเล็กทรอนิกส์แบบอาร์ตๆ ต้องมาพบข้อจำกัดในการแสดงผลบนพื้นผิวแสนธรรมดาแต่จัดการยากอย่างกระดาษ หรือวัสดุรูปทรงต่างๆ ทำให้ต้องหันไปพึ่งพาสายไฟหรือลวดตัวนำขนาดเล็กอื่นๆ ทำให้ชิ้นงานดูเกะกะและไม่แปลกใหม่ ลองคิดดูสิครับหากเราสามารถทำให้เจ้าชิ้นงานต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นโมเดลบ้าน ตุ๊กตา การ์ดอวยพรในโอกาสต่างๆ นำไฟฟ้าได้โดยไม่ต้องใช้สายไฟจะดีแค่ไหน

Conductive Paint หรือสีนำไฟฟ้าเป็นอีกหนึ่งวัสดุตัวนำไฟฟ้าที่กำลังได้รับความนิยมและมีพัฒนาการอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สามารถนำไฟฟ้าได้ดีเพียงพอ ทำให้เกิดเป็นทางเลือกใหม่ของการใช้งานวัสดุนำไฟฟ้าเพื่อลดข้อจำกัดต่างๆ ในการประยุกต์วงจรอิเล็กทรอนิกส์ให้สามารถนำไปติดตั้งเข้ากับวัสดุ โครงสร้าง ตลอดจนพื้นผิวต่างๆ โดยไม่ต้องใช้แผ่นวงจรพิมพ์หรือสายไฟโยงให้ดูเกะกะและเป็นภาระในการจัดเก็บให้เรียบร้อย

การนำไปใช้งาน

เมื่อเปิดฝาออกจะพบสีน้ำที่มีสีดำลักษณะข้นคล้ายสีน้ำอะครีลิกดังรูปที่ 1 การใช้งานก็ง่ายๆ เพียงใช้ภู่กันจุ่ม แล้วทาลงบนวัสดุหรืออุปกรณ์ที่ต้องการได้ทันทีโดยไม่ต้องผสมน้ำ

เนื่องจากสีนำไฟฟ้านี้ใช้คุณสมบัติของคาร์บอนที่นำไฟฟ้าได้ จึงทำให้มันมีข้อจำกัดอยู่บ้างในด้านค่าความนำไฟฟ้า ซึ่งไม่มีทางดีเท่าลวดหรือแผ่นทองแดง จึงต้องคำนึงถึงความยาวและความกว้างของการระบายลงบนวัตถุ ซึ่งจะมีผลโดยตรงกับการเพิ่มขึ้นของค่าความต้านทานด้วย โดยค่าความต้านทานแสดงดังรูปที่ 2 ซึ่งแสดงให้เห็นค่าความต้านทานที่เกิดขึ้นของสีนำไฟฟ้าเมื่อนำไฟใช้งานจริง

จากรูปที่ 2 จะเห็นได้ว่าในความยาวเท่าๆ กัน ยิ่งขนาดของแนวเส้นกว้างขึ้นเท่าไหร่ความต้านทานก็ยิ่งลดลงเรื่อยๆ (ลองนึกถึงขนาดของท่อน้ำก็ได้ ที่ขนาดท่อใหญ่น้ำจะไหลได้สะดวกกว่านั่นเอง) และความยาวยิ่งมากเท่าใด ค่าความต้านทานก็มากขึ้นตามไปด้วย

ตัวอย่างผลงานสร้างสรรค์จากสีนำไฟฟ้า

ต่อไปเรามาดูตัวอย่างการนำสีนำไฟฟ้าไปสร้างสรรค์โครงงานอิเล็กทรอนิกส์อาร์ตอย่างง่ายกันบ้าง เพื่อเป็นแนวทางให้กับผู้ที่ยังนึกไม่ออกว่ามันจะนำไปใช้ทำอะไรได้บ้าง

Bare Paint Lightswitch

สวิตช์ไฟที่ระบายขึ้นเองบนผนังจากสีนำไฟฟ้าเพื่อควบคุมการเปิดปิดไฟบ้านด้วยการตรวจจับประจุไฟฟ้าจากมือโดยใช้บอร์ด Arduino เป็นตัวตรวจจับสัญญาณและควบคุมรีเลย์ให้ต่อหน้าสัมผัสจ่ายไฟให้กับหลอดไฟ ดูรายละเอียดของโครงงานนี้ได้จาก http://www.bareconductive.com/bare-paint-lightswitch

Paper Halloween Masks

หน้ากากกระดาษสำหรับใส่ในวันฮาโลวีนที่มี LED 2 ดวงติดสว่างเหนือดวงตา LED ติดสว่างได้ด้วยแบตเตอรี่ 3V ที่ซ่อนอยู่ในส่วนหูของหน้ากาก การเชื่อมโยงทางไฟฟ้าของ LED และแบตเตอรี่กระทำผ่านสีนำไฟฟ้านั่นเอง

Glowing Halloween Card

อีกหนึ่งตัวอย่างที่ยังคงให้ความสำคัญในวันฮาโลวีนของชาวอเมริกันนั่นคือ การ์ดส่องสว่างด้วย LED โดยการใช้สีนำไฟฟ้าวาดเป็นลวดลายฟักทองแล้วต่อเข้ากับ LED เป็นลูกตา 2 ดวง

Holiday Card

ตัวอย่างในการเพิ่มความประทับใจให้กับผู้รับการ์ดอวยพรได้เป็นอย่างดี โดยการใช้สีนำไฟฟ้าวาดเป็นลวดลายตามต้องการ จากนั้นติด LED ในตำแหน่งที่เหมาะสม แล้วทำสวิตช์กดติดปล่อยดับโดยการระบายสีนำไฟฟ้ากับแผ่นกระดาษชิ้นเล็กเพื่อทำเป็นหน้าสัมผัสติดไว้มุมใดมุมหนึ่งของการ์ด เมื่อผู้รับกดสวิตช์ LED ก็ติดสว่างทันที

---